Ik heb het uit....de nieuwe roman van Adriaan van Dis....
En het is voor het eerst dat ik niet in één ruk, in één dag zeg maar, een boek van hem uit lees.....
En wat is dat toch vraag ik me steeds af de afgelopen weken sinds het boek naast me op het nachtkastje ligt....
Het boek toont inderdaad een zeer intieme, en voor velen wellicht verrassende, kant van de schrijver..... is dat het dan....?
Van Dis schrijft voor het eerst openhartig over zijn relatie met Ellen Jens, met wie hij 38 jaar lang een "gekliefde liefde" deelde.... een relatie die hij deelde met een andere man.....dé man, die hij steevast 'de ander' noemt in zijn boek......
Het boek beschrijft de laatste levensfase en het sterven van deze geliefde in een hospice.....
Het laat een kwetsbaarheid zien en een soort "vrolijke boosheid" of is het berusting.....
Dit kwamen we niet altijd in zijn eerdere werk zo expliciet tegen als in dit boek......
Is het de spiegel....de confrontatie dat de ander iets deed wat ik mezelf ten strengste verbiedt, mijn grenzen overschrijdt, of juist oude wonden open scheurt....???
Had ik mijn eigenwaarde onbewust juist gekoppeld aan de goedkeuring van deze schrijver omdat ik hem zo hoog heb zitten, waardoor nu de teleurstelling in die mens zeer doet....
Maar eigenijk vraag ik me dan meer af of het wel teleurstelling is....
Want Adriaan van Dis blijf ik een geweldig schrijver vinden en een lief worstelend mens.... maar toch.....
Of is het toch dat stukje medelijden dat ik nu voor de wettelijk echtgenoot van die minnares van van Dis voel.... want al gun ik Adriaan van Dis heel veel liefde én geluk omdat hij het zo verdient, toch is er ook die verliezer....
Of is het geen verliezen...????
Wellicht zijn het dus ook de duizend vragen die ik nu heb naar aanleiding van dit boek....
Vragen over de man die maar de helft van het gehele geluk vond....
De man die het toeliet om zijn vrouw te delen....
En uit het boek lijkt het zo te zijn alsof 'de ander' maar 1/4 kreeg en Adriaan 3/4.....
Vragen aan de vrouw, wat haar bewoog om niet van haar wettelijk echtgenoot Wim T Schippers te scheiden en er niet over wilde praten, ook niet tegen van Dis....
Maar dat antwoord zal ik nooit krijgen want het boek gaat immers over haar dood....
Een bizar bijzonder boek dus....
Niet in één keer uitgelezen maar wel telkens weer aan de zinnen blijven kleven....
Dan nu weer verder in het boek Notre Dame de ziel van Parijs....
Eerst een deel van de brand, barstens boeiend en mooi beschreven, en dan begint de geschiedenis....
Dat er eigenijk al een kathedraal stond op dat mooie Ille de la City maar dat die grondig gerenoveerd werd.... in opdracht van Sully.....
En ik ontdek dat er wat betreft financiering van zo'n renovatie niet veel veranderd is.....
Nou ja.... zo goed als dan....
Want betaald nu de bevolking (arm en rijk), zo werd dat toen ook gedaan, alleen de armen van toen met iets meer tegenzin maar met angst dat ze in de hel zouden komen als ze niet meebetaalden.....
Betaalde nu de regering mee, een erezaak voor Macron zelfs, zo betaalde de koning maar bar weinig mee toen.....
Hij had andere doelen besteld.... zichzelf voornamelijk.... en een cathedraal in Chartres....
Maar de kerk zelf financierde vorstelijk....
En dat is maar goed ook want ik herinner me dat toen mijn vriendin en ik in Rome liepen, we niet goed werden van al die pracht en praal aan goud, kunstwerken, kunstschatten en noem maar op....
En werkelijk op zo goed als op elke hoek van de straat en kerk.....de één nog mooier en protseriger dan de ander....
Maar het ergste vond ik wel dat moment dat we toen het plein van het Vaticaan over liepen, en we aan de andere kant een deur van een'woninkje' op een kiertje open zagen gaan waar je nog nét het gezicht van een non met grijze hoofddoek kon zien, die twee bordjes eten naar buiten schoof waar wel tien bedelaars/zwervers op af kwamen.....
Tegenover al dat goud aan de andere kant van het plein en deurtje met twee schotels voer.... alsof ze honden en katten te eten gaven.....
Dat beeld zijn we nooit vergeten, en we hebben het er nog regelmatig over.....
Soms kan ik dat ook denken als ik het boek van de Notre Dame lees.....
Overal lezen 'gij zult niet oordelen", maar ondertussen wel een guillotine vlak voor de grote kathedraal plaatsen..... want de koning heerste voor zijn gevoel misschien toch wel liefst zelf over zijn Rijk.....
En ook dat is denk ik tegenwoordig soms nog steeds het geval.....
En verder was er die keuzestress....
Ga ik in de tuin lekker aan de gang nu de zon schijnt óf....... ga ik de schuur voor de zoveelste keer opruimen omdat Willem morgen naar de stort gaat met de spullen, die nu écht weg kunnen, uit zijn werkkamer nu hij die zo netjes heeft opgeruimd.....
Mijn hart zegt tuin, mijn verstand zegt schuur....
En waarom moet ik dan altijd zo akelig verstandig zijn op zo'n moment....
De schuur dus maar weer in....
Een soort van wachtruimte van wat eigenijk weg kan maar waar je nog niet aan toe bent, tot je zover bent......
En dan blijven er natuurlijk ook nog dingen staan....
Sommige spullen permanent; tuinkussens, tuinstoelen, wol, Willems verkleedspullen voor zijn optredens, koffers, spelletjes....
Sommige spullen van 'nog even wachten dan, je weet maar nooit'; de tent, de campingspullen, dat theetafeltje van een oudtante, handwerkprojecten half af, handwerkprojecten nog aan te beginnen maar er al vijf jaar liggen, de 'ach zonde om weg te gooien' spullen.....
En sommige spullen die gelukkig gewoon weg kunnen....
In de container, naar de stort....
Twee prachtige stapels...
Dag fiets.... mijn evenwichtsstoornis dwingt me afstand van je te doen....
Maar neeeeee, niet die fietstas met oranje tulpjes waar ik zo blij mee was.....
Die leg ik wel bij de spullen van 'nog niet aan toe'......
Elf tassen container dump, een stapel van anderhalf bij één meter voor de stort binnen en een twee keer zo groot stapel Willem spullen buiten....
Zere handen, zere spieren, maar klus geklaard.....
En Willem is van Drachten terug naar huis aan het rijden....
Eindje ver weg gepreekt zullen we maar zeggen.....