maandag 24 augustus 2026

24 augustus 2026


Dag van:
De laatste eerste schooldag, daar gaan we dan…
Blijkbaar doe ik dat tegenwoordig zó rustig en stilletjes dat Willem, die nog steeds beneden op een matrasje tussen zijn drie honden ligt omdat hij anders nog te angstig is om te slapen, niet eens wakker van me wordt....
Laat ’m maar lekker slapen.
Het lijkt bijna alsof ik naar buiten sluip, maar niets is minder waar, want de deur komt best wel bars in het slot....
Ik trek de ramen van de portieren droog, stap in en ga met een verrassend blij gemoed richting school....
Op de radio klinkt het nieuws over een gekantelde touringcar vol Duitse scholieren... 
Je zult als ouder maar thuis zitten en dat nieuws krijgen… 
Dan voelt zo’n gewone maandagochtend ineens toch weer heel anders...

Na zes weken hoor ik vervolgens als vanouds ‘Plaat Delict’, waarin je moet raden welk moordverhaal er in een liedje verstopt zit...
Heerlijk...
Alleen jammer dat ik te vroeg op school ben om de oplossing nog te horen...

Mijn laatste eerste schooldag...
Maar eerlijk gezegd… daar ben ik op dat moment totaal niet mee bezig...
Ik loop de school binnen en niets, werkelijk niets, doet eraan denken dat dit de laatste keer is dat ik na een zomervakantie weer zo’n eerste schooldag binnenstap...
Mijn hoofd zit alweer bij de dingen die nog moeten gebeuren voordat de kinderen binnenkomen...
Want een eerste schooldag is natuurlijk gewoon een eerste schooldag...
Chaos...!!
Kinderen die gebracht worden, kinderen die niet kunnen praten, kinderen die alleen maar huilen en niemand precies weet waar ze eigenlijk horen...
“Ken jij dit kind”...?
“Weet jij wie dit is”...?
“Volgens mij hoort hij bij"…
En ondertussen proberen we met z’n allen de puzzelstukjes weer op de juiste plek te leggen...
Maar uiteindelijk zit iedereen waar hij hoort....ook mijn leerlingen...
Op twee na, die vandaag nog niet starten, zijn ze er allemaal...
De meesten nieuwsgierig, ondernemend en klaar om de wereld opnieuw te ontdekken...
En eentje…
Eentje heeft het ontzettend moeilijk...

Hij blijft tegen me aan schuilen en huilt...
Niet hard, niet luid, maar juist zo zachtjes en intens dat je het bijna niet hoort...
Echt, écht héél verdrietig dus...
Gelukkig behoort troosten al jaren tot mijn betere kwaliteiten...
Dus ik kriebel zachtjes door zijn haar, strijk de tranen van zijn wangen en blijf gewoon rustig bij hem...
En na een half uurtje gebeurt het...
Heel voorzichtig gaan zijn oogjes open en kijkt hij om zich heen...
Alsof hij denkt: oké… misschien valt het hier toch wel mee...
Gelukt...!

We zijn weer begonnen...
En dan begint voor mij misschien wel het leukste onderdeel van het vak: observeren...
Gezichtjes, blikken, houdingen, maniertjes...
Al die verschillende karaktertjes die zich in zo’n groepje kleuters verzamelen...
De één kijkt vragend...
De ander ondeugend...
Een derde onderzoekend...
Weer een ander nieuwsgierig, baldadig, zacht of juist uitbundig lachend...
Ik kan er uren naar kijken...
En steeds ontdek je dan weer iets nieuws...
Na al die jaren ervaring ontstaan er natuurlijk ook vanzelf allerlei aannames...
“Ahhh… jij bent er zo eentje".....!!
Soms volkomen terecht...
Soms misschien een klein beetje voorbarig...
Maar ach… meestal kom ik er vanzelf achter...
De kring verloopt boven verwachting...
Want ondanks sommige berichten van thuis en opmerkingen van vorige leerkrachten, blijken deze kleuters best in staat om een behoorlijke tijd stil te zitten...
Kijk, dat zijn nog eens meevallers op een eerste schooldag...
Ook de handvaardigheid verloopt gezellig...
Hoewel… met waterverf kliederen is natuurlijk sowieso feest...
En helemaal wanneer iemand besluit een compleet bakje water over zijn aquarelwerk heen te kieperen...
Kunst...moderne vochtige kunst dan...
Buitenspelen is natuurlijk het absolute hoogtepunt...
Glijden, de zandbak uitgraven, fietsen, klimmen...
Of gewoon ergens staan en stilletjes kijken naar alle drukte op zo’n plein...
En dan krijg je van die gesprekken...
Een jongetje uit een andere klas staat op een nogal wankel bankje om bij onze klas naar binnen te kunnen kijken...
“Ben jij een pinguïn”...?
“Ja,” antwoord ik, ik ben een pinguïn, en wat ben jij"...?
“Ik ben een leeuw”....
Even een korte stilte...
“Maar eigenlijk ben ik een dino....een T-rex”...
Dat verklaart een hoop....
“Ik kan jou opeten”...
Zijn mond gaat wijd open...
“Hap”..!
“Pfffft,” zeg ik stoer. .....echt niet...ik ben veel te koud voor jou....ik woon op de Zuidpool en jij in de warme jungle”...
Hij denkt daar even over na...

En dan komt het antwoord...
“Ja, maar het is daar heel warm, en daarom lusten we wel een koud ijsje”...
Kijk, daar sta je dan als juf...
Steek die maar in je zak...
Dit schooljaar kent dus duidelijk weer een aantal specifieke wijsneusjes...
En voor ik goed en wel bekomen ben, komt de volgende alweer...
“Ben jij er ook weer?”
“Jazeker,” antwoord ik...ik kan jou toch niet missen.”
“Ik jou ook niet hoor”....
Smeltmomentje.....
Van die kleine zinnetjes waar je als leerkracht nog uren op kunt teren...

Maar dan gebeurt het...
Ik ben net even binnen om wat werkjes uit te zoeken...
De therapeut zit ook in de klas bij één van mijn leerlingen...
En dan hoor ik een benepen stemmetje.
“Ik geloof dat dit niet goed is"…
Ik kijk op...
En zie het kleine mannetje hevig schokken....
Nee, dit is inderdaad niet goed...
Binnen een fractie van een seconde ben ik overeind...
Ik vlieg naar de deur, roep versterking, gris de tas met de zuurstoffles en de saturatiemeter van zijn plek en ben alweer bij mijn leerling...
De schoolverpleging wordt gebeld...
Niet veel later komt de verpleegkundige binnen...
De eerste zuurstof wordt toegediend...
Het schokken, de tonisch-clonische aanval,  neemt langzaam af....
We kijken op de klok...
Medicatie....?
Wel of niet....?
De verpleging besluit van niet...
En dan, een minuut of wat later…komt ons kleine krullenbolletje weer bij...
We halen opgelucht adem en leggen hem voorzichtig in een bedje, waar hij kan bijkomen totdat hij wordt opgehaald...
De therapeut staat nog te bibberen...
En wij als klassenteam kijken elkaar aan...
Geen woorden nodig....
“Dat hebben we weer mooi gered samen”...
Teamwork....!!

En zo gaat de eerste schooldag verder...
Alsof er niets gebeurd is...
We sluiten de dag af met gym...
En ook daar zijn de verschillen tussen de kinderen prachtig om te zien...

De branieschopper die zich ineens overal probeert te verstoppen en zelfs bewegingsangst vertoond.....
En de stille, teruggetrokken leerling die tijdens de gymles ineens helemaal loskomt...
Je kunt kinderen niet in één hokje stoppen...
Ze blijven je verrassen...
Iedere dag opnieuw...
En dan zijn ze ineens alweer naar huis...
De school wordt rustiger...
Maar mijn dag nog lang niet...
Om de haverklap komt er een collega langs...
“Hoe was jullie eerste dag”...?
“Hoe ging het”...?
“Wat vond jij hiervan”...?
“Wat zou jij doen”...
“Kun je me even vertellen hoe jij daar tegenaan kijkt”....?
Raad, advies, informatie, een praatje, nog een praatje...
En voor ik het weet loopt de klok alweer tegen vijven...
“Je zou op tijd naar huis gaan”, herinnert mijn assistente me fijntjes aan mijn goede voornemens...
Ja, dat was inderdaad de bedoeling...
Maar…
Altijd weer die  'maar'.....
Deze keer pak ik toch mijn spullen...
Ik ga naar huis...
De laatste eerste schooldag zit erop...
En pas onderweg dringt het misschien écht een beetje tot me door...
Dit was hem...
Dit was mijn laatste eerste schooldag...
Volgend jaar zal de school weer vollopen...
Kinderen zullen weer huilen...
Andere kinderen zullen weer lachen...
Er zullen weer juffen zoeken naar kinderen waarvan niemand precies weet bij welke klas ze horen...
Er zullen weer verfpotjes omvallen...
Er zullen weer wijsneusjes zijn die je met één zin volledig van je stuk brengen...
Er zullen weer kleine handjes zijn die je vasthouden...
En misschien zullen er weer momenten zijn waarop je als team samen moet handelen, zonder na te denken, omdat je weet wat je moet doen...

Volgend jaar zullen al die dingen die zo'n  eerste schooldag gebeuren zich in mijn gedachten afspelen...
En ik vraag me af wat ik dan zal denken....
Zal ik denken:
“Ha, fijn… dat hoef ik niet meer, daar ben ik mooi vanaf”....
Of zal ik toch iets van heimwee voelen....?
Misschien wel allebei.
Want afscheid nemen van iets waar je jarenlang met hart en ziel hebt gewerkt, is natuurlijk niet hetzelfde als ergens klaar mee zijn...
Je kunt verlangen naar rust en tóch heimwee krijgen...
Je kunt uitkijken naar een nieuw leven en tóch terugverlangen naar een kleuterhandje in de jouwe...

Maar vandaag…
Vandaag was ik er nog...
Vandaag waren er weer kinderen...
Weer blikken...
Weer tranen...
Weer verf...

Weer verhalen...
Weer een pinguïn op de Zuidpool tegenover een T-rex uit de jungle...
Weer teamwork...
Weer die kleine momenten waarop je hart even smelt...
En daarom was het misschien wel een heel gewone eerste schooldag
Maar tegelijkertijd…was het mijn laatste...
En dát maakt hem, achteraf bekeken, toch een beetje bijzonder...

zondag 23 augustus 2026

23 augustus 2026


Dag van:
Dat was ’m dan… zomervakantie 2026...
Een weekje gezellig op Camping Strandheem....
Even lekker thuis, en toen nog tien geweldige dagen Kos en Nisyros, waar we niet alleen genoten, maar waar ook tijd was voor de dieren van Animal Rescue....
Zon, zee, eilandjes, mooie momenten en vooral: even helemaal los van school...
En toen kwam die laatste vakantieweek…
Die stond ineens in een heel ander teken... Veel verdriet om het afscheid van Borre... Zo’n afscheid dat nog een tijdje onder je huid blijft zitten....
En ondertussen moest er ook weer gewoon worden opgestart...
Klas inrichten, spullen zoeken, vergaderen, ouderstartgesprekken, collega’s weer zien... Het bekende schoolgedoe dat na zes, eigenijk vijf,  weken vakantie ineens weer als een tsunami over je heen komt...
En nu staat hij dus weer....de wekker...
Morgen gaat-ie af...6.15 uur...
En daarmee begint… het begin van het einde....
Klinkt dramatischer dan het is....
Alsof ik morgen met een zwarte cape en een zandloper onder mijn arm de school binnenloop....
Nee hoor, dat niet....eigenlijk valt het mee...
Morgen begin ik aan mijn laatste werkzame schooljaar...
Daarna ga ik van mijn pensioen genieten...
Alhoewel… “genieten van mijn pensioen” klinkt natuurlijk alsof ik daarna ineens verander in een geranium die met een dekentje over de knieën de hele dag naar buiten zit te staren....
Nou… nee, ik heb nog veel te veel plannen...

Maar eerst dus dit jaar...

Mijn allerlaatste schooljaar...
En eerlijk gezegd weet ik nog steeds niet helemaal wat ik daarvan moet denken...
Ik kijk naar het einde uit... dat is zeker....
En ik zie tegelijkertijd tegen datzelfde einde op..... en ook dat is zeker....
Want je weet niet precies wat je krijgt…
maar je weet wél wat je gaat missen...
De kinderen, de collega’s, de reuring, de onverwachte gesprekken, de kleine overwinningen die voor een buitenstaander misschien helemaal niets voorstellen, maar waar je zelf een week op kunt teren...
En natuurlijk is er ook die enorme hoeveelheid gedoe waarvan ik denk:
“Nou… dát ga ik dus echt niet missen”....
Maar één ding weet ik inmiddels wel....
Tijd om hierover na te denken heb je in het onderwijs niet...
Daar is het simpelweg te hectisch voor en te druk...
Te veel ballen tegelijk in de lucht...
Te veel kinderen, ouders, collega’s, vergaderingen, plannen, formulieren, gesprekken, telefoontjes, afspraken en dingen die eigenlijk gisteren al af hadden moeten zijn....
Dus ergens ben ik ook benieuwd hoe het zal voelen als straks die permanente versnelling eruit gaat....

Maar eerst moet ik dit laatste jaar nog maar eens zien vol te houden...
Want ja…schooljaar 2026-2027....ga ik het fysiek redden....?
Ga ik nog nieuwe dingen ontdekken....?
Hoe zal ik mijn ervaringen en wijsheid doorgeven....?
En wanneer is het dan écht genoeg..?
Blijf ik tot mei..?
Of denk ik ergens halverwege:
“Ach joh… we maken er gewoon het hele schooljaar van”....
Ik weet het werkelijk niet...
En misschien is dat ook wel prima...
We zien wel...

Ik begrijp natuurlijk heel goed waarom Nederland ooit heeft besloten dat 67 jaar een logische pensioenleeftijd is....
We worden met z’n allen ouder...
De AOW moet betaalbaar blijven...
Er moeten voldoende werkenden zijn om de boel draaiende te houden...
Allemaal hartstikke logisch...
Maar er is één klein probleempje...
Een menselijk lichaam leest geen CBS-statistieken...
Een lichaam denkt niet: “o, gemiddeld worden we ouder, dus mijn knieën, rug en energievoorraad zullen zich daar ook wel even netjes aan aanpassen".....
Was het maar zo...
Want biologisch gezien slijt een mens gewoon...
Ongeacht hoe oud de gemiddelde Nederlander wordt...
En voor mensen die hun hele leven fysiek of mentaal zwaar werk hebben gedaan, kan doorwerken tot 67 gewoon een enorme opgave worden...
Je wilt misschien nog wel, maar soms kán je gewoon niet meer zoals vroeger...

Of je moet alle zeilen bijzetten om het nog vol te houden...
De wet kijkt naar gemiddelden en statistieken....wij beleven ondertussen gewoon de praktijk...
Ik moet er soms aan denken:
'Wat heb ik eraan om langer te leven als ik tegen die tijd lichamelijk bijna nergens meer van kan genieten'...?
Mijn beste vriendin met reuma...
Die goede kennis met die versleten rug...
De man van een collega die blijvende gevolgen van een hernia heeft...
Mensen die misschien best nog willen, maar bij wie het herstel gewoon niet meer hetzelfde is als twintig jaar geleden...
En nee hoor, we hoeven natuurlijk geen idiote dingen meer te doen...
Maar ik had vijf jaar geleden bijvoorbeeld nog gedacht dat ik die eindeloze metrotrappen in Parijs wel zou hebben kunnen beklimmen....
Toen dacht ik hooguit:
“Pfff… wat een pokkeneind”.... en klom lekker verder omhoog..
Nu denk ik: "waar is die lift, of de roltrap”....?
En als die lift of dit roltrap vervolgens buiten werking zijn omdat een stel vandalen het ding hebben geruïneerd, sta je daar...
Met je koffer, voor een kapotte lift...
En een trap die eruitziet alsof hij rechtstreeks naar de Mont Blanc loopt...
En dan komt ineens die vraag: “hoe kom ik nou boven om van perron te wisselen"...?

Tja…sorry hoor...
Dan ben ik nu toch even zo’n oud wijf dat zegt: “maar vroegúhhh”.....
Want vroeger was het toch echt anders...
Wie op zijn vijftiende of achttiende begon met werken, kon ergens rond zijn 55e tot 58e zeggen: “zo....veertig dienstjaren....klaar”...!!
Veertig jaar werken en dan stoppen was ooit een soort ongeschreven maatschappelijke norm...
Bij de overheid, defensie, politie en het onderwijs waren de regelingen zelfs nog gunstiger...
En dan hadden we natuurlijk de gloriedagen van de VUT...
Totdat de eeuwwisseling kwam...de

vergrijzing toesloeg...
Er kwamen steeds meer vutters en steeds minder jongeren om de premies op te brengen...
En dus werd het systeem uiteindelijk onbetaalbaar...
Vanaf 2006 werd er stevig aan de pensioenregelingen gesleuteld en sindsdien werd eerder stoppen vooral een kwestie van zelf sparen, plannen en rekenen...
Begrijpelijk en noodzakelijk misschien zelfs....maar toch…
KAK!
Want soms denk je gewoon: “had ik dat vroeger maar geweten”...
Maar goed...
Het heeft geen enkele zin om achterom te blijven kijken...
En trouwens…achter de geraniums gaan zitten ben ik absoluut niet van plan....

Ik ga dit laatste jaar gewoon voluit...
Alleen…anders...
Ik wil mezelf dit jaar bewust gaan leren schakelen van groeien naar overdragen...
Niet meer overal mijn tanden in zetten...
Niet ieder probleem persoonlijk oplossen...
Geen overactieve langetermijnprojecten meer...
Geen grote reorganisaties...
Geen klussen waarvan je weet dat je er over drie jaar nog middenin zit...
Dat is niet meer mijn strijd...
Mijn agenda mag leger...
Mijn energie mag zuiniger worden ingezet...
En emotioneel mag ik langzaam afstand gaan nemen...
Van trekker naar nestor...
Eigenlijk was ik daar al een tijdje mee bezig, en kwamen mijn jongste collega's al vaak even buurten om raad  advies, of een hart onder de riem..
En eerlijk..?
Ik vind het ook nog eens een fijn idee om heerlijk steeds meer aan de jongere frisse generatie over te laten...
Mijn kennis delen wanneer die nodig is...
Ervaring doorgeven...
Meedenken...
Maar niet automatisch meer degene zijn die opstaat zodra er ergens een kar getrokken moet worden....
Ik ga zelfs proberen om onderwijsdiscussies waar ik vroeger nog drie nachten wakker van lag, gewoon te laten voor wat ze zijn...
Niet alles hoeft meer mijn gevecht te worden...
Mijn nieuwe motto wordt: lekker op tijd naar huis...
Dat klinkt simpel...
Maar voor iemand uit het onderwijs is dat bijna revolutionair...
Dit is mijn laatste jaar...
Ik doe mijn best...in mijn klas, voor mijn kinderen, voor mijn collega’s...
Maar mijn batterij is sneller leeg...
En daar moet ik rekening mee houden...
Laatste-schooljaar-voornemens genoeg...
Nu alleen nog kijken of ik me er ook werkelijk aan kan houden...
Want ja…
Ik ken mezelf...
Voor je het weet zit ik ergens enthousiast middenin een nieuw project en roep ik:
“Nou vooruit dan, dit kan er ook nog wel bij"…
Om vervolgens drie maanden later te denken: “Wampie… mens… je zou toch juist afbouwen”...?

We gaan het beleven...
Morgen gaat de wekker...
De klas wacht...
De kinderen wachten...
Het schooljaar wacht...
En ergens aan de horizon staat die finishlijn...
Nog één keer...
Nog één schooljaar...
Nog één keer die schooldeuren open...
Nog één keer die chaos...
Nog één keer dat kleine, wonderlijke wereldje waarin geen dag ooit loopt zoals je hem van tevoren hebt bedacht...
En daarna...?
Dan begint er weer een heel ander hoofdstuk...
Nu eerst op naar schooljaar 2026-2027...
Het laatste schooljaar van mijn 46 jaar voor en achter de schoolschermen...

zaterdag 22 augustus 2026

22 augustus 2026


Dag van:
Zaterdagochtendgesprekken…
Natuurlijk beginnen die bij ons met Borre...dat spreekt voor zich....
Maar zoals dat bij Willem en mij gaat, duurt het meestal niet lang voordat we van Borre via een zijpaadje ergens midden in de religie, filosofie of het menselijk bestaan belanden...
Dit keer hebben we het over de ruimte of juist niet ruimte die religies ons geven....
Want staat eigenlijk alles binnen een religie vastgelegd....? 
Is er voor iedere levenssituatie een regel, een voorschrift en een antwoord...?
Bij het Taoïsme komt de moraal bijvoorbeeld van binnenuit en niet zozeer vanuit externe regels...
Boeddha moedigde zijn volgelingen zelfs expliciet aan om zijn leerstellingen niet blind te geloven, maar ze zelf te onderzoeken en te toetsen aan hun eigen ervaringen...
Bij het Hindoeïsme draait het om het vervullen van je persoonlijke plicht en een ethisch leven — karma — waarbij de invulling daarvan kan verschillen per persoon, levensfase en situatie...
En dan hebben we nog het Ietsisme....
Jawel… het ietsisme....
Dat is eigenlijk de overtuiging dat er iets is, maar wat dat iets precies is..... geen idee.....
En vooral... je hoeft je daarvoor niet aan religieuze regels, boeken of instituten te houden....

En dan komen natuurlijk de abrahamitische religies voorbij: het jodendom, christendom en de islam....
Religies waarin, zoals het ons soms wordt uitgelegd, een centraal wetboek of een God die wetten oplegt een belangrijke rol speelt....
Tenminste… zo wordt het vaak ons nogal eens door dominees, pastors of imams uitgelegd....
Maar Willem en ik vragen ons dan toch stellig af:....is dat ook werkelijk zo bedoeld....?
En voor we het weten zijn we van religieuze regels bij de ziel beland....
En van de ziel bij bijna-doodervaringen.....
En van bijna-doodervaringen weer bij de vraag wat er dan eigenlijk overblijft van een mens.....
Je begrijpt…een volstrekt normale zaterdagochtend bij ons.....
En ergens moeten we dat hak-op-de-tak-gesprek natuurlijk ook een keer beëindigen... Dus eindigen we uiteindelijk met de aloude stelregel: less is more zou veel problemen oplossen....
Tja… daar kun je dan weer een hele discussie over beginnen...
Maar eerlijk is eerlijk.... ik zou onze zaterdagochtenden voor geen goud willen missen.....


Alleen… je kunt natuurlijk niet eeuwig blijven filosoferen...
We hadden gisteren namelijk samen afgesproken om naar Duitsland te gaan...
En niet zomaar naar Duitsland...
Neeeeeee… naar Kleef...!
Daar waar we inmiddels al ruim een jaar niet meer waren geweest....
Trouwe lezers van mijn verhalen uit voorgaande jaren weten het misschien nog:...de allerbeste viswinkel van, we denken de hele wereld,  staat daar.....!
Naast Kaufland in Kleef....
Helaas ging Kaufland verbouwen.....
En dat was geen kwestie van even een muurtje schilderen en een paar schappen verschuiven....
Nee hoor....een complete metamorfose zat in de planning.....
Maar liefst elf maanden duurde het...
In mei 2026 was de verbouwing eindelijk klaar...
En dus konden wij eindelijk, eindelijk weer naar…de Fisch Imbiss...!
En natuurlijk meteen ook even naar de vernieuwde Kaufland....
Bij de viswinkel stonden gelukkig nog steeds dezelfde gezellige eigenaren...
En zelfs de oude aanbieding was er nog:
Drei Backfische für…vul zelf maar in...
Want ja… de aanbieding was hetzelfde gebleven, maar de prijs had zich geheel in stijl met de inflatie ontwikkeld.....
De kwaliteit....?
Exact hetzelfde....!
Mensen… wat hebben ze daar toch een vis....
Vis die — zonder ook maar een spoortje van overdrijving — letterlijk smaakt alsof hij zo uit de zee komt zwemmen....zo'n zilte zeevissmaak....

Ik sta bij de statafels te wachten en ineens staat Willem daar met een haring....
Tja....er gebeuren mooie dingen in een Duitse Fisch Imbiss....
Willem zou Willem namelijk niet zijn als hij ondertussen niet alweer iemand aan het helpen was....
Een oudere mevrouw wilde haar visjes bestellen en betalen, maar ze mocht met haar veertienjarige Pomeriaantje niet naar binnen....
Dus Willem neemt het betalen voor haar over.....
Een behulpzame en eerlijke man verdient natuurlijk iets lekkers vind de oude Duitse dame en ze bestelt voor hem een haring als dank....
En zo staat Willem daar heerlijk van zijn haring te genieten...
Het leven kan soms verrassend eenvoudig zijn...
Daarna dan nu Kaufland in.....
En daar begint deel twee van ons Duitse avontuur...
Het is druk...
Nee…het is über-mega-druk.....
En toch merk je er eigenlijk verrassend weinig van.....

Dat komt omdat deze Kaufland bepaald geen klein buurtsupermarktje is...
Het is een hypermarkt...
Een winkel waar supermarkt en warenhuis gezellig samen een relatie zijn aangegaan...
Deze vestiging heeft ruim 6.000 m² totale oppervlakte....
Na elf maanden verbouwen werd de winkel dus in mei opnieuw geopend vertelde ik al....
Bredere gangpaden...
Zelfscankassa's...
Energiezuinige technieken...
Een bakkerij met eethoek...
Een tabakswinkel...
Een filiaal van Deichmann (schoenen)....
Kortom:.....Kaufland 2.0....
En ja… er is één ding dat winkels na een verbouwing altijd graag doen....alles verplaatsen...
Álles is een beetje verplaatst zeg maar....
Dat Duitsland prat gaat op z'n goedkope tabakswaren merk je doordat overal in een dorp of stad tal van die tabakswinkels en zelfs loodsen staan....
Hier in Kaufland hebben ze de tabakswinkel maar helemaal naar het begin verplaatst om de belangrijkheid aan te geven... waar vroeger de broodjes en de koffiecorner zich bevonden...
En die laatste twee vinden we nu, volledig gemoderniseerd, helemaal achterin het pand bij de kassa's.....
En ín de winkel veranderen ze de indeling natuurlijk bewust....
Hoe langer je door de winkel moet zoeken, hoe groter de kans dat je onderweg nog zeven dingen tegenkomt die je helemaal niet nodig had...
Alleen hebben ze daarbij één klein probleem over het hoofd gezien...
Ons...!!
Want vorig jaar wist ik precies waar alles stond....
En nu....geen idee...
Wist ik vorig jaar nog precies waar ik alles in deze hypermarket kon vinden.... nu staan op de plek van alle 60 soorten soep, 80 soorten chocolade en 100 soorten snoep....
En waar de meel, de macaroni etc stonden staan nu ballonnen en felicitatiekaarten 
Gelukkig…
De groente en het fruit staan nog ongeveer waar ze altijd stonden...

Een klein stukje herkenning in een verder volledig vernieuwde supermarktwereld...
En dan die grote bakken waar je vroeger heerlijk zelf je vlees, kaas, boter en diepvriesproducten uit kon graaien…
Weg..!
Daarvoor in de plaats staan nu prachtige koelvitrines....
Heel modern...
Heel netjes...
Heel overzichtelijk...
Heel onhandig ook
Mijn hemel, wat komen er een prikkels op je af...
Aaaaaal die gangpaden...
Aaaaaal die producten...
Aaaaaal die verschillende soorten van hetzelfde product...
Aaaaaal die mensen die precies vóór je neus die koelkastdeur open en dicht doen...
En jij ondertussen maar denken:....HELP..!
Zijn we nou al bijna aan het einde..?
Levensmiddelen…
Kantoorspullen…
Elektrische apparaten…
Toiletartikelen…
Dranken…
En dan ineens:....DE KASSA..!
We kijken elkaar aan...
We zijn er.... we hebben het overleefd....
Maar oh gut.... ik ontdek wat....
We hebben het waspoeder niet gezien...
Niet één pak...
Niet één fles...
Niets...
Vast een gangpad over het hoofd gezien tussen de ongeveer honderd andere gangpaden...
En juist waspoeder is in Duitsland nog zo heerlijk goedkoop....
Maar ja…
Volgende keer dan maar, ik ga niet terug...!!
Want op dat moment zijn we allebei zo überreizt (overprikkeld) dat zelfs het idee van een bakje Kaffee ons te veel wordt...
Dus boodschappen in de auto, en naar huis...
Via Nijmegen...!!

Want het journaal had niet voor niets gewaarschuwd voor de terugkeer van de vakantiegangers.....
We zagen het al op de heenweg aan de andere kant van de weg richting Arnhem... De ene lange file na de andere...
Auto's met caravans...
Auto's met vouwwagens...
Auto's met aanhangertjes...
Auto's met fietsenrekken...
Auto's met dakkoffers...
Auto's waarvan de kofferbak zo vol zit dat je je afvraagt of er überhaupt nog een mede vakantieganger in past...
En dus besluiten wij verstandig te zijn...
De B-wegen zijn vast rustiger...
Veel rustiger.
Zo rustig zelfs dat Willem op een gegeven moment een…HO ZO WILLEM... ROOD... te laat...een rood stoplicht over het hoofd ziet...
Ik zal de exacte woorden die toen door de auto vlogen maar even niet herhalen...
En nu maar hopen dat er geen stiekeme Blitzer (flitser) stond...
Want een Duitse flitspaal is toch weer een heel andere manier om je boodschappenreis voor goedkope boodschappen,  af te sluiten....
Klungel...!!
Maar ach…
We hebben vis gegeten. ..
Een haring overleefd.

Een compleet vernieuwde Kaufland getrotseerd...
De waspoeder niet gevonden...
Een bijna- hartverzakking ervaring bij het stoplicht gehad...
En ondertussen ook nog religie, karma, Taoïsme, Boeddha, Ietsisme, de ziel en less is more besproken...
Een heel gewone zaterdag dus... nietwaar..??!!







vrijdag 21 augustus 2026

21 augustus 2026


Dag van:
En weer de wekker die wéér iets vroeger gaat...
Vanaf maandag zal ik rond dit tijdstip weer in de ochtendspits belanden...
Vandaag nog even niet....
Vandaag merk je toch nog wel, dat de vakantie niet helemaal voorbij is...
Tja... maar ik ben op weg naar mijn werk....
De laatste semi vakantie-werkdag....
Alleen is inmiddels dat vakantiegevoel er, na drie dagen school wel af....
Het voelt gewoon weer als werken maar dan zonder leerlingen...
Er is veel bedrijvigheid binnen de schoolmuren...
Hoe kan het ook anders... vandaag is ouderstartgesprekken dag....
Ouders die geduldig in de hal wachten tot ze door juffen en meesters worden opgehaald...
Juffen en meesters die soms op tijd komen maar vaak ook uitlopen qua tijd....
Je wil immers de tijd nemen voor de verhalen van ouders....
Tijd die je eigenlijk tekort komt, als je elke ouder uitgebreid wil spreken vandaag....

Ook wij zitten er in de klas klaar voor....
De bankjes, die de kinderen maandag, maar vandaag de ouders vullen,  zijn neergezet zodat er een soort kletskringetje gevormd wordt....
Wat me het eerste opvalt zijn de opgeluchte gezichten van ouders...
Gezichten met zo'n uitdrukking van "hè hè, hoe lief weer onze monden ook hebben,  nog één weekend en dan zijn die zes lange weken vakantie weer voorbij en zal er weer ritme en structuur in ons leven komen als de kinderen naar school kunnen, en hebben wij even rust"....
En zoals ook bij de juffen zelf is er in hun leven van zes weken vrij ook van alles gebeurd....

Ik besef me dat zes weken, ofwel anderhalve maand, best een lange tijd is.....
En dat het leven altijd wel wat in petto heeft....
Dingen die we zes weken lang niet met elkaar gedeeld hebben....
En dan is zo'n leven met kinderen met een beperking nog veel hectischer denk ik dan het leven in een 'gewoon' gezin, waar op zich ook al genoeg gebeurd natuurlijk....

Mijn assistente en ik uiten onze verwachtingen voor komend schooljaar....
De ouders uiten die van hen....
Terechte verwachtingen en hoopvolle verwachtingen waarvan we nu al weten dat dat het wensen zijn die waarschijnlijk niet waargemaakt zullen kunnen worden....
Een acceptatieproces van ouders van kinderen met een beperking, verloopt van geboorte tot in elke periode vaak via verschillende fasen van rouw en verwerking.....
Dit proces kent geen rechte lijn; het kost tijd en ouders worden vaak heen en weer geslingerd tussen verdriet, boosheid en hernieuwd een plek geven van de situatie.....
En regelmatig, hoe moeilijk ook, leren dat het is wat het is....
Een eerste schrikreactie waarbij de werkelijkheid tijdelijk wordt ontkent, als bescherming.....
Boosheid over het loslaten van dat ideale toekomstbeeld dat je voor ogen had voor je kind (wie heeft dat nou niet?).....en diep verdriet om wat het kind (en het gezin) wordt 'misgund'.....
De fase waarin ouders alle zeilen bijzetten om te zoeken naar de beste therapieën, juiste diagnoses en oplossingen.....
Het moment waarop de beperking onderdeel wordt van het 'gewone' leven en ouders de draad op een nieuwe manier proberen  op te pakken....
En elke ouder die we spreken zit weer in een andere fase....


Och, en wat merken we dat al die ouders aanlopen tegen dat bureaucratische gedoe in Nederland...
Een Nederland dat alles naar in hokjes probeert te proppen.... kaders probeert te plaatsen...
Niet om ouders te helpen... nee in tegendeel juist.... om ze tegen te werken.... want oh oh oh die bezuinigingen....
Geen subsidie, en nee de zorgverzekering heeft de oh zo nodige ondersteuningsbehoefte afgeschaft....
Sorry, maar zoek het maar uit....
Het opvoeden van een kind met een beperking brengt in Nederland vaak een enorme administratieve en bureaucratische druk met sich mee voor de ouders.....
Dit fenomeen wordt in de zorg en politiek ook wel de "bureaucreatietrap" of de "zorgjungle" genoemd.....
Ouders zijn vaak tientallen uren per week kwijt aan regelen, bellen en verantwoorden, in plaats van aan de feitelijke zorg.....
Vandaag krijgen we er heel wat verhalen over te horen....
Ouders moeten vaak tegelijkertijd aankloppen bij de Gemeente (Wmo en Jeugdwet), het CIZ (Wet langdurige zorg) en de zorgverzekeraar (Zorgverzekeringswet)....
Raak jij er nog wijs uit.... ik niet....
Indicaties voor zorg of hulpmiddelen zijn vaak allemaal maar tijdelijk.....
Ouders moeten telkens weer opnieuw bewijzen dat hun kind nog steeds een chronische beperking heeft, wat een frustratie....
De indicatie carrousel noemt men dat.....
Instanties wisselen onderling nauwelijks gegevens uit vanwege privacywetgeving.... Ouders moeten steeds opnieuw hetzelfde medische dossier en levensverhaal delen....
En voor een PGB avondtasje mag je wel eerst een boekhoudopleiding volgen op HEAO niveau....
Schrijnend... of eigenijk meer schandalig...!!
En dat dit niet iets is dat wij als juf kunnen oplossen is logisch....
Luisteren kunnen we.... naar al die verhalen.... wat als rode draad doorheen loopt dat alle ouders zó graag het beste voor hun kind willen.....

Leven met een kind met een beperking

vraagt om heel veel liefde, veerkracht en continue zorg.....
Maar.....het brengt ook intense vreugde om kleine stappen met zich mee.....
Je zou het bijna vergeten door al dat regelwerk en verdriet over een andere toekomst dan gehoopt.....

Vier en een half uur luisteren we.... delen we samen de zorgen... proberen samen te werken als partners rondom de ontwikkeling van het kind.....
En gaan we die vertrouwensband aan die zo noodzakelijk is...
Erkennen we hun zorgen, vermoeidheid of emoties zonder direct met een oplossing te komen....focussen we wel op eventuele mogelijkheden.... maar scheppen geen valse hoop....

Geen wonder toch dat we na vandaag  doodmoe naar huis gaan....
Maar oh zo voldaan....

Zeker na zulke dankbare berichten als:.... wij vonden het een leuke en gezellige kennismaking en hebben zin in het nieuwe schooljaar....
Want al kunnen we geen wonderen verrichten of bureaucratische narigheid oplossen, we konden er wel even voor ze zijn, ze zien en horen en hun zorgen delen....
En ja, óók wij hebben zin in het komend schooljaar....!!

donderdag 20 augustus 2026

20 augustus 2026


Dag van:
We voeren het tijdstip van wakker worden vandaag maar weer een klein beetje op.....
Een half uurtje eerder gaat de wekker af....
Want vanaf vandaag is het weer tijd voor de jaaropening, vergaderingen en andere terugkomdag-gezelligheid....
Je moet er zin in hebben…
Of, zoals in mijn geval: je moet er zin voor máken....
Maar eerlijk is eerlijk… zo’n jaaropening met ááááál het personeel van de hele school heeft ook wel weer wat....
En directeur Martijn heeft er dit jaar opnieuw iets leuks van gemaakt....
We kregen allemaal een fikse vragen-bingokaart...
De bedoeling..?
Rondlopen...
Steeds iemand anders aanspreken...

Een vraag van je kaart stellen...
Het antwoord opschrijven...
En natuurlijk ook de naam van degene die je met je vraag lastig had gevallen...
Wie als eerste de hele kaart vol had, mocht zo hard mogelijk BINGO!!! roepen en won chocoladerepen....
Het spel was prima.
De prijs vond ik persoonlijk wat minder...
Voor een zak drop had ik waarschijnlijk nét iets harder mijn best gedaan....
Maar goed… op vier vragen na had ik mijn kaart toch maar mooi gevuld....
En aangezien ik normaal gesproken niet bepaald bekendsta als fanatiek bingomateriaal, vond ik dat eigenlijk best een nette score...

Daarna werd het allemaal wat serieuzer...
Burgerschap kwam voorbij...
Het herkennen van kindermishandeling en misbruik...
En vooral dat onderbuikgevoel…
Dat gevoel dat soms ergens diep vanbinnen zegt: hier klopt iets niet...
En juist dát gevoel moet je serieus nemen...

En toen…
Taaaaaart.....! 
Namens alle jubilarissen...
Heel lief natuurlijk...
Maar ik blijf toch met één belangrijke vraag zitten:...waarom nou altijd taart...?
Waarom nooit saucijzenbroodjes....?
Of op z’n minst samsam...?
Taart én saucijzenbroodjes...
Ik vraag het maar even voor een collega… 
Genoeg gezeurd....
Op naar de teamvergadering...!
Daar zetten we de puntjes weer keurig op de i....
De begroting...
De pleinafspraken...
De taak- en werkverdeling...
De nieuwe orthopedagoog...

De levels van ondersteuning...
De dit...
De dat...
De zus...
De zo...
Je kunt er maar beter over vergaderen hè…
Anders weet straks niemand meer wat we allemaal afgesproken hebben.....

En dan staat daar ineens de frietkar...
Dat was dan weer een soort van samenkomen waar iedereen wél enthousiast voor was...
Rijen dik...
Door de gang...
Door de hal...
Naar buiten...
En na heel veel geduld, een flinke wachtrij én uiteindelijk nog een verdwaalde regendruppel recht op mijn bol, stond ik daar dan toch:...met mijn frietje stoofvlees...
En tja…
Dat betekent natuurlijk dat er vanavond culinair gezien even rustig aan gedaan moet worden...
Droge toast met boter...want je moet de schade wel een beetje beperken hè... en Willem eet toch buitenshuis vanavond...
Daarna was er eindelijk tijd voor…de klas...
Een klas waar je werkelijk nooit mee klaar bent...

Vandaag dus onder andere:....de klassenmap, het taxirooster, de taakverdeling, het invalrooster voor als iemand ziek wordt...
Het poppenhuis uit de weggeefhoek een beetje opknappen...
Het smoelenboek bijwerken...
De eerste contacten met externen weer leggen...
En dus ook het eerste MDO alweer plannen...
De agenda vullen met de eerste afspraken...
Kortom: het gewone werk begint alweer langzaam zijn weg naar binnen te vinden...
En alsof dat allemaal nog niet genoeg was, werd het tijd voor de grote personeelsfoto...
Dus duikt ineens een paar honderd man het grote plein op...
Vooraan....achteraan..... bovenaan (op het klimrek)...tussen anderen verscholen...
Iedereen probeert ergens een plekje te bemachtigen waarop je later niet precies ziet dat je eigenlijk helemaal niet op de foto wilde....
En natuurlijk daarna nog een individuele foto...
En foto voor een soort van hall of fame gehalte....
Ach ja…
Het hoogst noodzakelijke van een terugkomdag...
Want voor je het weet staat die foto weer ergens op een personeelslijst, intranet of ander officieel document en vraag je je af:....waarom zie ik er daar nou altijd uit alsof ik net uit bed kom....?


Maar langzaam aan begint het toch weer te landen...
De terugkomdagen zijn niet alleen maar vergaderen, regelen, plannen, lijstjes maken en achter dingen aanrennen....
Ze zijn ook een soort voorbereiding op het weer terugkomen...
Langzaam weer wennen aan het ritme...
Aan de school...
Aan de collega's...
Aan de geluiden...
Aan alle dingen die straks weer vanzelfsprekend lijken...
En ondanks het feit dat je op zo’n dag behoorlijk wat werk verzet…is het eigenlijk helemaal niet verkeerd...
Want ergens tussen de bingo, de taart, de vergaderingen, de frietkar, de personeelsfoto en alle lijstjes door, begint het weer een beetje te kriebelen...
Nog even...
Dan komen de leerlingen weer binnenstormen...
Met hun verhalen, hun energie, hun chaos, hun vragen, hun lachbuien, hun eigenwijsheid....
En vooral…hun eigen, unieke manier om van een doodgewone schooldag weer een Dag van Wampie te maken.
En eigenlijk kijk ik er stiekem toch best wel weer naar uit......

Dag nog twee dingetjes....

Al mijn Rescue cats zijn verkocht en van de opbrengst is gisteren zowaar een katje gesteriliseerd....
En Willem heeft het lampje daar ik ontwierp te nagedachtenis aan Borre binnen....
Het Borre altaartje vult zich....






woensdag 19 augustus 2026

19 augustus 2026


Dag van:
Precies op de kop af 39 dagen geleden voor het laatst gehoord....
De wekker....
En ja hoor vandaag was ie er weer...
Dat bekende geluid van toen....
Ik keek de wekker op mijn mobiel eens aan....
Hij keek mij niet aan, maar ik voelde duidelijk dat hij iets me iets wilde zeggen met z'n irritante geluidje.....
Ik zet ik hem dus uit.....en precies op dat moment wist mijn lichaam ineens best hoe laat het was....
Daar stond ik dan… om 7.15 uur naast mijn bed.....
En jeetje later dan dat ik er morgen alweer uit moet....
De wekker lag weer stil tevreden op mijn nachtkastje.....
Hij had gewonnen.....
En soms hè begin ik steeds meer te vermoeden dat die wekker helemaal niet bedoeld is om mij wakker te maken… maar om mij eraan te herinneren dat ik ouder word.....
Laat me slapen.... laat me met rust.... mijn stramme ledematen zijn niet meer toe aan dat gejacht en gejaag....

Mijn hersenpan echter wel...
Die ziet het wel weer zitten om aan het werk te gaan...
Klas inrichten...
Binnenkomen in een puinhoop die verhuizers ervan gemaakt hebben toen ze de spullen van de gang weer in de klas zetten....
Niets meer terug kunnen vinden behalve dan die spullen die helemaal niet in je lokaal horen maar van anderen zijn...
En dat terwijl je toch écht voor de vakantie de spullen gestickerd hebt met het nummer van het lokaal in grote letters er duidelijk op....
En precies zo gaat dat dus vanmorgen....
Je rijdt de oh zo bekende weg naar school....
Je ontdekt zelfs al de eerste tekenen van de herfst want tjonge wat ligt er al veel blad op de weg....
Je loopt de gangen door die allang niet meer naar boenwas ruiken...
Je ziet dat de gangen enorm opgeknapt zijn met overal beide brede beige stroken hardboard waar iets opgeprikt kan worden; foto's, tekeningen, werkjes van de kinderen...

En zo stap je je lokaal vol bende in....
Ergens tussen die bende hoor je de stem van je klassenassistente en een andere collega....
En ja hoor,  daar duiken ze tussen de zooi op....

Hé, die spullen zijn van de verpleegruimte...
En hé, dat zijn niet onze bureaustoelen...
De broodkratjes verdwenen...
Och die hebben de buren in gebruik genomen....
Pfffft....
Waar is ons spiksplinternieuwe klimrek gebleven....?
Huh.... in de therapiezaal.....

En hoe hebben ze die er dan in gekregen, want eruit, krijgen we hem niet... laat niet door de deur....
Zucht....
Dit dus....
Je bent een uur bezig met spullen terug brengen op de juiste plek, en nóg eens een uur om je eigen spullen weer bij elkaar te krijgen....
En dan....dan pas kun je beginnen met inrichten...
Op zich voor mij al een hele klus want ik ben een slechte interieur styliste, getuige ons eigen huis...
Het is er gezellig, ja absoluut, maar van enige stijl is geen sprake....
Maar goed, we beginnen met schuiven en plaatsen....
Nu en dan komt er een collega binnenlopen met niet alleen de vakantieverhalen maar ook nuttige tips....
En zo komen we er wel....

Bouwhoek hier, leeshoek daar, digibord bij de deur.... nee dat staat niet... dus gewoon terug naar de oude plek van vorig jaar...
Huishoek karig inrichten, aangepast aan het niveau van de leerlingen die we krijgen...
Speeltafel op de plek van de grote kast, die we naar de verschoonruimte verplaatsen...
Een taal- reken tafel.... materiaalkasten ertussen....
Bureau een beetje anders dan anders en vooral zoveel mogelijk uit het zicht van die ene leerling die gefixeerd is op computers, tablets, telefoons en mobieltjes....
Kijk.... het wordt al wat....
Ondertussen mailtjes beantwoorden want die regenen harder binnen dan de druppels van buiten...
Nu nog een beetje gezelligheid..... dat hoort nu eenmaal bij ons....
Maar dan dit jaar een zo prikkelarm mogelijke gezelligheid....
Ach wie weet hoe dat lopende het jaar weer veranderd....

Gaby (assistente) en ik kijken tevreden rond...
Dat hebben we toch maar mooi weer geflikt....
Ik bedoel, we zijn twee liter lichter van het uitgetranspireerde vocht,  mijn rug is een wrak, Gaby's ledematen voelen stijf aan, ik heb blaren op mijn tenen nu ik weer dichte schoenen aan heb,  mijn handen zijn zo goed als gevoelloos.... maar de klas staat als een

huis....!!
Dat we nu zelf gesloopt zijn is bijzaak....
Maar naar huis gaan we nu wel...
Het is genoeg geweest...
En ik moet nog boodschappen doen.... véél boodschappen.... zware boodschappen ook....

Ik sleep mezelf voort door de winkel, haal medicijnen op bij de apotheek, help zelfs nog een lief oud dametje die echt niet snapt hoe de afhaal automaat van de apotheek werkt en ook nog eens bij de verkeerde automaat blijkt te staan, en dan kan ik eindelijk huiswaarts....
"Oei", zegt Willem....
"Dat is weer heel andere energie dan de afgelopen vijf weken"....
En dat klopt natuurlijk.... maar ik hoef gelukkig het komend schooljaar niet elke dag de klas in te richten dus wellicht zal het morgen al anders zijn....

Door de rouw heen heeft Willem toch van alles gedaan vandaag...

Dóór de rouw is Willem weer tot mooie inzichten gekomen....
We eten gezellig samen....
Ik draai toch nog maar een was, want inmiddels zit zo'n wasmand toch weer vol....
Dat gaat immers sneller dan je lief is...
En dan plof ik op bed....
Een goeie die me hier nog af krijgt vanavond....