14 december 2025

Dag van:

 En toch heeft het iets, die kerkgang......

Iets van vastigheid.....van verbinding......

Alsof het even niet uitmaakt wie je bent of waar je vandaan komt, maar alleen dát je er bent......

Het is koud vanmorgen.....

De kou is weer binnengeslopen in de straten en onder de jassen......

Iedereen zit liever thuis, dicht bij het kacheltje, met ongeacht de inhoud, een mok in de hand......

En toch… op zondag verzamelen we ergens moed......

Misschien discipline, misschien verlangen..... We trekken onze jas aan en komen samen..... Gewoon......in een wit kerkje in een dorp..... 

Ik kijk vanuit het techniekhok om me heen......

De man met zijn hondje, de vrouw die eigenlijk niets met kerk heeft, maar er toch zit, de man die hoopt dat Willem vandaag woorden uit zijn boek zal citeren, het echtpaar dat al vijftig jaar getrouwd is, de één en al liefde vrouw uit India,  de zieke man, de kromgebogen oude koster van vijfennegentig die de ruimte lijkt te kennen als zijn eigen adem......

En nog zoveel meer verhalen, gezellig keuvelend naast elkaar op de banken......

We zingen samen......dat is altijd fijn. 

Alsof stemmen elkaar even vasthouden.....

Dit keer is er ook een toneelstukje, een beetje Jisjefet-achtig, over hoop en wanhoop......

De mensen lachen en ik glimlach......het is licht en kwetsbaar tegelijk en sluit naadloos aan op wat Willem de tien minuten daarna te vertellen heeft......

Maar dan…

Dan gaat Ben zitten achter de piano......(later achter het orgel)..... en zonder dat hij het weet raakt hij me recht in het hart......

Hij speelt mijn lijflied; 'Zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder' van Ramses Shaffy...... 

Zo die is raak en komt binnen...... dat zijn dus weer eens tranen...... 

Ik laat ze maar gaan......

Na afloop klinkt zelfs applaus......voor de muziek......voor het moment.....

Misschien ook een beetje voor het samen-zijn.......

En ik zit daar, warm van binnen, en in ieder geval minder koud dan toen ik binnenkwam......

Alsof iets in mij even is aangeraakt: toch wel fijn dat ik hierbij hoor.......nu.....vandaag.... 

De preken van Willem gaan altijd over het

leven van alledag......

Over wat mensen meemaken, voelen, tegenkomen.....

En juist daardoor komen ze dichtbij.....

Een lastige, vaak korte bijbelzin wordt ineens helder, alsof er ruimte omheen komt....  

Niet een verzonnen of mooier gemaakt verhaal van vroeger, maar een ervaring uit het nu wordende wijsheid......

Vandaag gaat het over hoop doet leven......

Over wanhoop die zich zomaar aandient, onaangekondigd, uit het niets......

En diagnose, ziekte, overlijden, niet te betalen rekening, ruzie......

Die ineens op alles kan liggen als een zware deken......

En dan die hoop, zegt Willem, niet als iets om passief op te wachten, maar als een werkwoord.......

Iets dat je doet......

Iets dat beweegt.....

Kleine stappen, kleine daden, tegen de stroom in......

Ik luister en voel hoe dat blijft hangen.....

Hoop niet als wegkijken, maar als blijven opstaan......midden in het gewone leven......

Na de dienst, die gelukkig nooit lang duurt, komen bij koffie en thee de tongen los....... 

En er is altijd een koekje......dat hoort erbij.....

Vaak duurt de nazit langer dan de dienst zelf....

Ik raak vanochtend aan de praat met de

lieve vrouw uit India......

Eigenlijk zit iedereen hier met iets van wanhoop, besef ik, zij ook......

Ze werkt hard aan de hoop, maar de wanhoop kan zich hardnekkig wreken......

Bij haar gaat het over cultuurverschillen, terwijl ze hier al zo lang is......

In India, vertelt ze, zijn mensen zacht.....beleefd......behulpzaam......

Hier ervaart ze soms iets anders: stugheid, eigenwijsheid, wijzende vingertjes, pragmatiek, tactloos direct......

Met name één iemand, ze vertelt discreet niet wie,  die het op haar gemunt heeft.....

Geen wonder dat het haar raakt......

Ze is zacht van aard, en harde woorden blijven hangen.....

Ik luister en vraag me af: ga je dat zeggen tegen diegene.....als je keer op keer door dezelfde persoon wordt geraakt......? 

Of slik je het in, weer en weer en weer, en noem je dat aanpassen......?

We staan daar met de warme kopjes in onze handen......

Hoop en wanhoop samen....... 

En even is er ruimte om het uit te spreken.....dat alleen al voelt als iets......

Haar woorden blijven bij me hangen......

Terwijl ik naar haar luister, voel ik hoe ze iets in mij raakt dat ik herken........

Die zachtheid.......dat steeds opnieuw proberen......het zoeken naar houvast in een wereld die soms hard en ongeduldig voelt.....

Ze vertelt over hoe ze hier al zo lang woont en zich toch nog vreemd en alleen kan voelen op zo'n moment......

Over mensen die zeggen dat ze “gewoon direct zijn”, terwijl haar dat telkens weer pijn doet.......

Ik zie het aan haar gezicht......ze wil begrijpen, zichzelf blijven en zich aanpassen, maar niet verharden......

En juist dat kost haar zoveel......

Ik zeg haar dat ik hoor en voel hoe moeilijk dat voor haar is...... 

Dat het logisch is dat het haar raakt......

Dat haar manier van zijn geen tekort is, maar iets waardevols.......

We praten over woorden......

Over hoe ze iets kan terug zeggen zonder jezelf kwijt te raken......

Hoe je kunt laten merken dat iets pijn doet, zonder hard te hoeven worden......

Kleine zinnen, voorzichtig uitgesproken...... Hoop als iets wat je doet, niet als iets waar je op wacht......

We staan daar met onze kopjes koffie, de

stemmen om ons heen, het koekje dat inmiddels op is......

Ik kan niet wegnemen van wat ze meemaakt.......maar ik kan wel naast haar staan......luisteren......ruimte geven....... en haar laten voelen hoe waardevol ze is......

En misschien is dat al genoeg om de wanhoop iets minder zwaar te maken......

Alleen is voor mij op zulke momenten blijven hopen dat de wereld beter wordt, wel eens even moeilijk.....